• projectimage
  • projectimage
  • projectimage
  • projectimage
  • projectimage

Havenland

Welkom in Havenland, het gebied in en rond de haven van Antwerpen; van Hemiksem tot Doel. Havenland is het antwoord op de groeiende vraag naar een verbindend platform voor onthaal en recreatie en wordt duidelijk als één herkenbaar ‘merk’ verenigd. De iconische ‘H’ vormt de basis en de baseline ‘1001 maal verwonderlijk’ verwijst naar alle belevingen die de haven en haar dorpen te bieden heeft op vlak van erfgoed, natuur, ontspanning, horeca, cultuur, sport en economie. http://www.portofantwerp.com/nl/welkom-havenland

Het geheel van het havengebied, meer dan 300 km² groot, is erg onoverzichtelijk en weinig geconnecteerd met lange afstanden en vele dokken. Onze strategie was terug te keren naar de essentie; het Scheldewater als vaarwater voor publiek transport. Water is niet langer scheidend maar verbindend door de introductie hop-on-hop-off waterbussen. Moeilijk bereikbare plekken en gemeenten worden goed verbonden langs een heldere waterroute; de uitzonderlijke oeverscenografie krijgt de passagier er gratis bij.

Na oplevering van de studie kreeg Havenland de erkenning als strategisch project door Ruimte Vlaanderen. Nadien werd een projectstructuur opgezet met de lancering van Havenland en voorstelling van onder andere nieuwe fietsroutes. Tijdens de Tall Ships Race werd de waterbus een eerste keer met succes ingezet en in 2017 startte stad Antwerpen en het Havenbedrijf met personenvervoer over de Schelde. Momenteel varen er drie ‘buslijnen’ met snelle boten vanaf de Hemiksem tot Antwerpen en verder naar Lillo, recht tegenover Doel en over het Albertkanaal tot aan de brug bij Wijnegem. De bootverbinding staat in relatie met verbindende fiets- en wandelroutes op beide Scheldeoevers. Met de waterbus is het havengebied vandaag optimaal ontsloten voor pendelaars en recreanten.

In de havenlandstudie is ook een concreet voorstel uitgewerkt om de polders rond Doel te organiseren. Omdat Doel in 2015 nog op verdwijnen stond, startte de routing t.h.v. Prosperpolder-Zuid. Het project zet in op het vernieuwende karakter en het positief imago van de haven, namelijk de toekomstige inrichting van nieuwe natuurgebieden in- en rondom de haven. Het nieuwe, maar moeilijk leesbare polder- en havenlandschap wordt ‘geconnecteerd’ en ‘leesbaar’ gemaakt. Prosperdorp krijgt een rol als toegangsdorp tussen recente ontwikkelingen en oude elementen. Verbindend element zijn de dijken. Ze zijn prominent aanwezig in het landschap, ze hebben het landschap gevormd en zijn kenmerkend voor de polders. Ook bij de uitbreiding van de haven en bij de ontwikkeling van nieuwe natuur worden nieuwe dijken aangelegd. De jachtpaden erbovenop zijn opgevat als verbindingen en erlangs wordt onthaalinfrastructuur (parking, kijkhutten, pleisterplekken…) aangelegd.

Nu Doel een nieuwe toekomst krijgt kan het dorp met haar overblijvende activiteiten (kerk, windmolen…) een nieuwe positie opnemen in Havenland. De leegte en onbestemdheid van het omliggend poldergebied oefent een sterke lokroep uit op (natuur)recreanten en wandelaars in de grensstreek. Indien de waterbus vanaf Lillo op een veilige manier de oversteek van de Schelde kan maken staat er niets de heropleving van Doel als een levendig kern in de weg.

De studie Havenland en Prosperdorp Zuid kwam tot stand door nauwe samenwerking met alle betrokken lokale en bovenlokale administraties. De implementatie van de waterbus en haar succes, getuigt van een haalbaar en doorgezette visievorming en pragmatisch actiekader. Stramien en haar partners zijn terecht trots op deze bijzondere stedenbouwkundige realisatie.

Download de referentiefiche

Jaar

2014 – 2015 ontwerp, 2016 realisatie

Ligging

Haven van Antwerpen

Opdrachtgever

Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen, Agentschap voor Mobiliteit en Openbare Werken, Agentschap voor Natuur en Bos, Maatschappij Linker Schelde Oever en EGTS Linieland van Waas

Omvang

circa 300 km² - 117.220,00 euro excl. btw

Ontwerpteam

Stramien cvba i.s.m. Daddy Kate, BC Architects and Studies en BAS

,